منظمة البديل الشيوعي في العراق تنظيم شيوعي عمالي منهجه الفكري والسياسي ماركسي مستنبط من “البيان الشيوعي”
پلاتفۆڕمی سیاسی ڕێکخراوی بەدیلی کۆمۆنیستی لە عێراق
لە (٢٨)ی ئابی (٢٠٢٥)، پەرلەمانی عێراق، بەپێی ستراتیژێکی قێزەوەنی بۆرژوا مەزهەبی و تائیفی، وە لە هەنگاوێکی سیاسی سەرکوتگەرانە و ئاشکرای نوێدا، کە تەواوکەری ئەو کارانەی پێشوویەتی دژ بە منداڵان و ژنانی عێراقی و زۆرینەی جەماوەر، هەڵسا بە پەسندکردنی پاکێجی ئەحکامە شەرعیـیەکان، کە تایبەتە بە جێبەجێکردنی ئەو هەموارانەی یاسای باری کەسی ژمارە (١٨٨)، کە پەرلەمان لە مانگی یەکی هەر ئەمساڵدا پەسەندی کردبوون.
ئەم پاکێجە کە لەسەر بنەمای فیقهی شیعەی جەعفەری بنیات نراوە، (٣٣٧) ماددە لەخۆدەگرێت، و حوکم گەلێکی شەرعین دژ بە ژنان و مافەکانیان و ئازادیـیە کەسی و مەدەنیـیەکانیانیان، هەروەها هەڵاواردن و نایەکسانیش بەرامبەریان بەرجەستە دەکاتەوە لە بوارە جیاجیاکانی هاوسەرگیری، جیابوونەوە، سەرپەرشتیکردنی منداڵ، میرات و لایەنەکانی دیکەی باری کەسی گوزەران و ئابوری ژنان، ئەمە و گوڕوتینێکی کارەساتباریش دەبەخشێت بە هاوسەرگیریی کچانی مێرمنداڵ لە تەمەنی نۆ ساڵیـیەوە.
ئەم پاکێجە ژنان و منداڵانی عێراق دەکاتە نێچیرێک بۆ ژێر چنگی دەسەڵاتە سەرکوتگەرەکانی بۆرژوازی گەندەڵ، لە ڕەوتەکانی ئیسلامی سیاسی و شیعەگەرا و حزب و هێزە میلیشیا و ڕێکخراوەکانیان، و لە بەرپرسان و دەسەڵاتدارانێکی خاوەن ملیارەها دۆلار، کە لە تاڵانکردنی سامانی کۆمەڵگە و بەهرەبەرداری (ئیستیغلالی) سەرمایەدارانەی هێزی کاری کرێکارانەوە دەستیان کەوتووە.
هەروەها ژنان و منداڵان دەکاتە دیلی جەنگێکی کۆنەپەرستانە، کە وەڕێخراوە دژ بەوان و دژ بە کۆمەڵگە لەلایەن ئەم ئیسلامیـیانە و تۆڕە بەرفراوانەکەیانەوە لە پەیڕەوانی مەڕجەعیەت و ڕۆشنبیران و فیقهناسە مەزهەبـیـیەکان، و سیاسەتمەدارە تائیفیـیە نیوفاشیستەکانی پەرلەمانتار و پارێزەر و دادوەر و میدیاکار و مامۆستای زانکۆ و خوێندگا و کەسانی دیکەوە.
پەسەندکردنی ئەم ئەحکامانە لە پەرلەمان، نەک تەنها یاسادانانێکی زۆردارانە و دیکتاتۆریـیەتێکی ئاشکرایە و ئەو یاسا و بڕیارانەمان بیردەخاتەوە کە ئەنجومەنی فەرماندەیی شۆڕشی ڕژێمی فاشیستی بەعس لە عێراق دەری دەکردن و بە زۆر دایدەسەپاندن بەسەر هاوڵاتیانیدا، بەڵکو پرۆسەی یاسادانان و پەسەندکردنی ئەم ئەحکامە شەرعیانە هەر لە سەرەتاشەوە و هەتا ئستا هاوڕابووە لەگەڵ هێرشی سەرکوتگەر و هەڵمەتی تۆقاندن و هەڕەشەی بەرفراوان و بەردەوام و ڕۆژبەڕۆژ ڕوو لە زیادی دەسەڵاتداران و هێزە میلیشیاکانیان بۆسەر ناڕەزایەتیـیەکانی ژنان و چالاکوانانی ژن و بۆسەر هەموو ئەو ئازادیخوازانەی کە وەستاونەتەوە لەبەرامبەر ئەم ئەحکامانەدا. ئەمە و پەسندکردنەکەشی هاوکات بووە لەگەڵ دەرکردنی یاسای دیکەدا کە ئازادیـیە تاکەکەسی و مەدەنی و سیاسیـیەکان و ئازادی ڕادەربڕین و بڵاوکردنەوە سنووردار دەکەنەوە.
بێگومان پەسەندکردنی ئەم ئەحکامانە لەلایەن تاقمێک پەرلەمانتاری تائیفی و مەزهەبی و نەتەوەپەرستی نێرسالارەوە لە پەرلەمانێکی کارتۆنیدا کە زۆرینەی جەماوەری دەنگی پێنەدابێت، هیچ لە ناوەڕۆکی دیکتاتۆری و سروشتی فاشیستانەی شێوازی پەسندکردنەکە کەم ناکاتەوە.
ئەحکامگەلێک بەم ڕادەیە دوژمنکارانە دژ بە نیوەی کۆمەڵگە و منداڵەکانیان، و بەو تایفەگەرییەوە کە لە کۆمەڵگەدا بەرجەستەی دەکاتەوە، و بەو جیاکاریـیە ئاشکرا و سوکایەتیـیەوە بە پێگەی ژنان و پێشێلکردنی ماف و ئازادیـیەکانیان وەک مرۆڤ، وە بەم ڕادەیە لە ڕەگەزپەرستی دژ بەژنان، ئەسڵەن نەدەبوو لەڕووی یاسایـیـیەوە ڕێگەی پێ بدرێت، چ جایەکی بگات بەوەی کە لە پەرلەمان تێی پەڕێنن و لە سیستەمی دادوەریشدا بیخەنە بواری جێبەجێکردنەوە! چونکە ئیتر ئەمە پێشێلکردنی بنەمای مافی یەکسانی نێوان هاوڵاتیان و جیاکاری نەکردنە لە نێوانیان لەسەر بنەمای ڕەگەز و تایفە و تەمەن و نەتەوە و ئایین و مەزهەب.
ئەمە و ڕەوتە بۆرژوا ناسیۆنالیست و مەزهەبـیـیەکانی تر و حزبەکانیان لە ناسیۆنالیستەکانی عەرەب و کورد و ئیسلامیی ناسیۆنالیست کە سیستەمی سیاسی ئێستای عێراق پێکدەهێنن، هەموو ئەم ڕەوتانەش هاوبەشن هەم لە تێپەڕاندنی هەموارەکانی یاسای باری کەسی (١٨٨) لە کاتی خۆیدا، لە مانگی یەکی ئەمساڵدا، وەهەم لە تێپەڕاندنی ئەم “پاکێجی ئەحکامە شەرعی”یانە لە مانگی ئابی ئەمساڵ (٢٠٢٥)دا، چوونکە ئەو ڕەوتانە هاوپەیمانن لەگەڵ هێزە ئیسلامیـیە سیاسیـیە شیعەکانی ناو “چوارچێوەی هەماهەنگی” ئەویش لە دووتوێی پێکهێنانی “هاوپەیمانی بەڕێوەبردنی دەوڵەت”دا؛ کە بووە هۆی دامەزراندنی ئەم حکومەتەی ئێستای عێڕاق و بەردەوامی دان بە پەرلەمانەکەی.
جا بۆیە ئەوەی کە ژنان و منداڵانی عێراق و چینی کرێکار و بەهەژارکراوان و جەماوەری گەنجان ڕووبەڕووی دەبنەوە، سیستەمێکی سیاسیی سەرکوتگەری هەمەلایەنەیە، کە حزبە بۆرژوازیـیەکان و میلیشیاکان سەرکردایەتی دەکەن، و نەک هەر دامەزراوە لەسەر بنەمای پشکپشکێنەی نێوان هێز و حزبە ئیسلامی و ناسیۆنالیستەکانی، بۆ دابەشکردنی دەستکەوتەکان لە تاڵانکردنی سامانی کۆمەڵگە و بەری ڕەنجی جەماوەری کرێکاران و ڕەنجدەران لە سەرانسەری عێراقدا، بەڵکو سیستەمێکیشە دامەزراوە لەسەر دابەشکردنی ڕۆڵ و دەوری ئەم ڕەوتانە لەسەر ئاستی سیاسی و ئایدیۆلۆژی و کولتووری و سەربازی بۆ دووبارە بەرهەمهێنانەوەی کۆنترۆڵی خۆیان و توندکردنەوەی چەپۆکی دەسەڵاتیان بە بەردەوامی بەسەر ئەو جەماوەرەدا، بەگوێرەی دابەشکردنی کۆمەڵگا بەسەر چەند قەوارەیەکی تائیفی و ئایینی و قەومیدا. بۆیە ئەو پاشەکشەیەی کە ڕەوتە ئیسلامیـیە سیاسیـیە شیعیـیەکان دایدەسەپێنن بەسەر ژناندا لە ناوەڕاست و باشووری عێراق، ناتوانرێت جیا بکرێتەوە لەوەی کە هاوبەشەکانی ئەو ڕەوتە شیعیـیانە لەم ڕژێمەدا دایدەیسەپێنن بەسەر ژناندا لە باقی عێراقدا، ئەمە جگە لەوەی خودی ئەم پاشەکشەیە لە ڕێگەی ئەم پاکێجەی ئەحکامە شەرعیانەوە دەشبێتە هۆی زیاتر بەهێزبوونی دەسەڵاتیان بەسەر جەماوەر لەو ناوچانەدا.
ئەمە و حزبەکانی ڕەوتی سیاسی تائیفی شیعە و تائیفیـیە مەزهەبگەراکان، هەڵکشانی شەپۆلی نیوفاشیستیی بۆرژوازی لە ڕۆژئاوا و زۆرێک لە وڵاتانی جیهاندا، کە پەیوەندییەکی ڕاستەوخۆیان هەیە بە ئسوڵگەرایی ئایینی توندڕەوی مەسیحی و جوولەکەیی و هیندۆسی و …هتدەوە، ئەم هەڵکشانە وەک هەلومەرجێکی گونجاو و دەرفەتێکی لەبار سەیر دەکەن بۆ گەڕاندنەوەی متمانە بەخۆیان بۆ پەرەپێدانی هێرش و هەوڵەکانیان کە (٦٦) ساڵە بەردەوامە، و وەک خۆشیان دەڵێن بۆ هێنانەدی ئامانجە کۆنەپەرستەکانیانە لە خنکاندنی ماف و ئازادیـیەکانی ژنان و سەرکوتکردنی منداڵان و سەپاندنی پاشەکشە بەسەر کۆمەڵگەی مەدەنیدا.
توڕهەڵدانی ئەم یاسایە و وەلانانی ئەم پاکێجە بە یەکجارەکی و بۆ هەمیشە، لە ژیانی سیاسی گشتی کۆمەڵگا، خواستێکی دەستبەجێ و بەپەلەیە، و ئەرکێکە کە ناتوانرێت دوابخرێت، نەک هەر لەلایەن ژنان و بزووتنەوەی ئازادیخوازی ژنانەوە، کە بە جێبەجێکردنی ئەم پاکێجە تووشی دڕندانەترین هێرشی بەکۆیلەکردن دەبنەوە لە مێژووی خۆیاندا لە ناوچەکانی ناوەڕاست و باشووری عێراق کە لەژێر دەسەڵاتی حزب و میلیشیا ئیسلامییە سیاسییە شیعەکاندایە، بەڵكو ئەرکێکیشە ناتوانرێت دوابخرێت لەلایەن جەماوەری ژنان و کرێکاران و زەحمەتکێشان و کچان و کوڕانی گەنج و هەموو کۆمۆنیست و شۆڕشگێڕ و ڕزگاریخوازێکی سەرتاسەری عێراق، لە هەموو پارێزگا و ناوچەکان، بە هەرێمی کوردستانیشەوە.
وەڵامی شۆڕشگێڕانە دژ بە تێپەڕاندنی ئەم پاکێجە، گەڕانەوە نیـیە بۆ یاسای باری کەسی ژمارە (١٨٨)ی ساڵی (١٩٥٩)، بەڵکو هەنگاونانە بەرەو پێشەوە لەو خاڵەوە و تێپەڕاندنیەتی؛ بە هێنانی یاسایەکی بنەڕەتی بۆ کۆمەڵگا لەسەر بنەمای مسۆگەرکردنی یەکسانی و ئازادی مرۆڤ، و مسۆگەرکردنی بەدیهێنانی ماف و ئازادیی ژنان بەهەمەلانەیی و یەکسانیـیان لەگەڵ پیاوان، لە هەموو بوارەکانی ژیانی ئابووری، کۆمەڵایەتی و سیاسی و کولتووری. هەروەها وەڵامی شۆڕشگێڕانە بەوەش دەبێت کە یاسایەک بچەسپێت بۆ دەستەبەرکردنی مافەکانی منداڵانی کچ و کوڕ بەپێی دوایین پێشکەوتنێک کە مرۆڤایەتی پێیگەیشتووە لە مسۆگەرکردنی مافەکانیان بۆ چێژ وەرگرتن لە ژیانێکی پڕ لە ئاساییش و وەرگرتنی خوێندنی گشتی زانستی بێبەرامبەر و پەروەردەکردنیان بە شێوەیەک کە دوور بێت لە هەر کاریگەرییەکی ئایدیۆلۆژی کە لەسەر بنەمای جیاکاری و دەمارگیری ئایینی و مەزهەبی و نەتەوەیی و ڕەگەزپەرستی و جێندەری و تەمەن بێت، لەگەڵ دابینکردنی کەشوهەوای گونجاو بۆ پەرەپێدانی داهێنانەکانیان لە ژیاندا.
ئەم وەڵامە شۆڕشگێڕانەیە دروستکردنی بزووتنەوەیەکی ناڕەزایەتی جەماوەری ئازادیخوازە، بۆ پوچەڵکردنەوەی ئەم پاکێجە و ئەو یاسایانە و ئەو بڕگانە لە “دەستوور”ی ئێستای عێراق و سیستەمی دادوەریـیەکەی کە پشتیوانی لەو پاکێجە دەکەن. بزووتنەوەیەک کە چەکدار بێت بە دیدگایەکی سیاسی شۆڕشگێڕانەی ئازادیخواز و یەکسانیخواز، و ئاڵای چەسپاندنی ئەم یاسا بنەڕەتیـیەی کۆمەڵگە، و هەڵوەشاندنەوەی هەر یاسایەکی ئەم وڵاتە کە لەگەڵیدا ناکۆک بێت، بەرز بکاتەوە.
توندبوونەوەی ڕوو لە زیادی ململانێی نێوان سەرمایە و کار لە عێراقدا؛ لە نێوان لایەک بۆرژوازی بە توێژە جوراوجۆرکانی حوکمڕان و ئۆپۆزسیۆنیەوە، لە کەرتی تایبەت و حکومیدا، وە لاکەی تری جەماوەری کرێکارانی لەسەر کار و بێکار، پیاو و ژن و جەماوەری لاوان، بەڵێ ئەم ململانێیە سێبەری خستووەتە سەر هەموو ململانێیەکی سیاسی و فکری و کولتووری و ئابووری و کۆمەڵایەتی کە لەم وڵاتەدا لەئارادان.
مسۆگەرکردنی سەرکەوتنی ئەم بزووتنەوە جەماوەرییە بۆ پوچەڵکردنەوەی ئەم “پاکێج”ە بە دڵنیاییەوە پەیوەندییەکی نزیکی هەیە بە گەشەکردنی بزووتنەوەیەکی پرۆلیتاری کۆمۆنیست و بزووتنەوەیەکی ژنانی ئازادیخوازی چەکدار بە ئاسۆیەکی کۆمۆنیستی کە لە سەرتاسەری عێراقدا یەکگرتوو و ڕێکخراو بێت و سەربەخۆیی سیاسی چینایەتی و فکری و ڕێکخراوەیی مسۆگەر بکات بۆ خەباتی جەماوەری کرێکاران و زەحمەتکێشان و ژنانی کرێکاری چەوساوە لەناو ئەم بزووتنەوە جەماوەرییەدا.
بانگەوازی چینی کرێکار و جەماوەری ژنانی کرێکار و چەوساوە و هەموو چالاکوانانیان و ڕێکخراوەکانیان و ئۆڕگانەکانی خەباتی دەستەجەمعییان و ڕێکخراوە کۆمۆنیستییەکانی نێو ڕیزەکانیان دەکەین لە سەرتاسەری عێراقدا بۆ دەستپێشخەری کردن بۆ:
- ڕێکخستنی خەبات و ناڕەزایەتی و خۆپیشاندانەکان بە دژی داسەپاندنی ئەم پاکێجەی ئەحکامی شەرعی و خوازیاری پوچەڵکردنەوەی بن.
- بەرزکردنەوەی دروشمی پەسەندکردنی یاسایەکی بنەڕەتی بۆ کۆمەڵگا کە ماف و ئازادی و یەکسانی هەمەلایەنەی ژنان لەگەڵ پیاوان مسۆگەر بکات.
- بەرزکردنەوەی دروشمی مسۆگەرکردنی مافەکانی منداڵان بەپێی دوایین ئەو پێشکەوتنانەی کە بەدەستهاتوون لەم بوارەدا لەسەر ئاستی جیهان.
- ڕێکخستنی ڕیزی تێکۆشانی چینایەتی سەربەخۆیان لە بزووتنەوەیەکی ژنان و کرێکاری کۆمۆنیستی سەربەخۆی ڕیشە داکوتاو لەسەر ئاستی کۆمەڵایەتی.
- بەرفراوانکردنی مەودای تێکۆشان بۆ پوچەڵکردنەوەی پاکێجی ئەحکامە شەرعییەکان و داسەپاندنی یاسایەکی نوێ، ئەویش بە کارکردن لەسەر بنیاتنان و ڕێکخستنی بزووتنەوەیەکی جەماوەریی کە ژنان و چالاکوانانی بزووتنەوەی ڕزگاریخوازی ژنان و هەموو ئازادیخوازان و چالاکوانانی بوارە جۆراوجۆرەکانی بەرگری لە مافەکانی مرۆڤ، لە ناوەندە کۆمەڵایەتی و سیاسی و کولتووریـیە جۆراوجۆرەکان لەخۆ بگرێت.
- بەرگری کردن لە خەبات و هەوڵوکۆششی هەموو ژنان و پیاوانی چالاکوانی بزووتنەوەی ئازادیخوازی ژنان و ڕێکخراو و کۆڕوکۆمەڵەکانیان کە بەرگری لە ماف و ئازادیـیەکانی ژنان، و مافەکانی منداڵان دەکەن، بۆ هێنانەدی هەر چاکسازیـیەک، هەرچەندە کەمیش بێت، لە سیستەمی دادوەری و یاسایی ئێستای عێراقدا، لەوانەش بەرگری کردن لە هەوڵوکۆششی (هاوپەیمانی ١٨٨) بۆ بەرگری کردن لە یاسای باری کەسی ژمارە (١٨٨)ی ساڵی (١٩٥٩).
- هاوپشتی کردن لەگەڵ بزووتنەوەی کرێکاری و کۆمۆنیستی و بزووتنەوەی ژنانی ئازادیخواز لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و باکووری ئەفریقا بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی شەپۆلی کۆنەپەرستانەی ڕەوتەکانی ئیسلامی سیاسی و ڕەوتە نەتەوەیی و نیۆفاشیستەکان لە ناوچەکەدا، بۆ پوچەڵکردنەوەی پاکێجی ئەحکامە شەرعییەکان لە عێراق، کە کاریگەرییەکی وێرانکەری لەسەر ماف و ئازادییەکانی ژنان و یەکسانییان هەیە، لەسەر ئاستی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست.
ڕێکخراوی بەدیلی کۆمۆنیستی لە عێراق، پەسەندکردنی پاکێجی ئەحکامە شەرعییەکان لە عێراق لەلایەن پەرلەمانەوە بە توندی سەرکۆنە دەکات، وە ئەم پەرلەمانە و حکومەتی ناوەندی و هەموو حزبە ئیسلامی و قەومیـیەکانی بەشداربووی “هاوپەیمانی بەڕێوەبردنی دەوڵەت” بەرپرسیار دەکات لەو کارەساتانەی ئەم ئەحکامانە دەیهێنن بەسەر ژنان و منداڵانی عێراقدا، وە بەرپرسیاریشان دەکات لە قووڵکردنەوەی تایفەگەری و زیانگەیاندن بە کۆمەڵگەی مەدەنی.
هەروەها ڕێکخراوی بەدیلی کۆمۆنیستی خەبات دەکات بۆ بنیاتنانی بزووتنەوەیەکی جەماوەری وەک ئەوەی کە لە سەرەوە باسمان کردووە بۆ داسەپاندنی پاشەکشە بەسەر پەرلەمان و دەسەڵاتدارانی فەرمانڕەوا لە عێراق و پوچەڵەکردنەوەی ئەم پاکێجەی ئەحکامە شەرعیـیانە و بەدیهێنانی ئەرکەکانی خۆی لە بنیاتنانی بزووتنەوەیەکی پرۆلیتاری کۆمۆنیستی و ڕزگاریخوازی ژنانی چەکدار بە ئاسۆیەکی کۆمۆنیستی، کە ڕێکخراو و بەهێز و یەکگرتوو بێت.
ڕێکخراوی بەدیلی کۆمۆنیستی لە عێراق
٧ی ئەیلولی ٢٠٢٥
